فضای مجازی

پروای فجازی (فضای مجازی)

این روزها آمارهای زیادی از روند پیشرفت فضای مجازی توی زندگی روزمره‌مون و درگیری “انسان” با ابزارهاش منتشر می‌شه.

و افرادی دوراندیش(!) ـ‌که لزومن آشنایی لازم با خود پدیده‌ی انسان و علومی که به شناخت انسان می‌پردازه ندارن‌ـ از آینده‌ی انسان و درگیری‌ش با فضای مجازی اظهار ترس می‌کنن! و صرفن به این دلیل که توی یکی از ابزارهای مورد استفاده انسان متخصص هستن، به قضاوت آینده‌ی انسان نشسته‌ن!

مگه این نگرانی‌ها رو ـ‌با ابزارهایی دیگه نسبت به آینده و مدرنیته‌ـ گذشتگان ما هم نداشته‌ن؟ مگه ترس از آینده‌ای که قراره نظام زندگی‌مون رو به هم بزنه پیش‌تر نبوده؟ مگه کم از تکنولوژی‌گریزیِ دل‌واپسانِ گذشته خونده‌یم و شنیده‌یم؟ نتیجه‌ی همه هشدارها چه بوده؟ آیا الان در رنج و با سختی‌ها زندگی می‌کنیم؟

لوی استروس” انسان‌شناس و پدر مردم‌شناسی مدرن، ذهن انسان رو دارای ساز و کار ساختاری‌ای می‌دونه که به هر ماده‌ی پیش روی خودش شکل می‌ده. همین‌طور طبق نظریه‌ی مشهوری از استروس، کارکرد ذهنِ پیشرفته (ذهن انسان معاصر) با کارکرد ذهنِ ابتدایی (ذهن اقوامی که وحشی یا ابتدایی خونده می‌شن) یکسان هست و فقط پدیده‌هایی که پیش روشون قرار می‌گیره یکسان نیستن. استروس توی کتاب “اندیشه وحشی” هم ثابت کرده که دانشمندان انسان‌شناس و مردم‌شناس نتونسته‌ن جامعه‌ی ابتدایی رو بشناسن، چرا که ابزار لازم رو برای شناخت به کار نگرفته‌ن.

فجازی

از اون‌جا که ما هم همه‌گی دانشمندیم، همین کوتاهی‌ای که دانشمندان انسان‌شناس کرده‌ن رو ما درباره‌ی مقایسه امروز با آینده انجام می‌دیم!!! ارتباط میان ذهن انسان معاصر و ذهن انسانی که در آینده خواهد بود. و به غلط، گمون می‌کنیم که این انسان با انسان آینده متفاوت هست.

برای فهمیدن وخامت آینده و اون‌چه پیش رو قرار داره، دونستن صرفِ فضای مجازی کافی نیست. به‌والله تأثیر فضای مجازی روی زندگی رو باید در علومی جُست که متخصصین خودش رو داره.

پی‌نوشت۱) اگه یه رابطه رو به صورت خطی ببینیم، در رابطه ی بین انسان و هر ابزار و پدیده‌ای، یک سوی رابطه “انسان” هست که هم تحت تأثیر سوی دیگرِ رابطه قرار می‌گیره و هم خودش بر روی اون پدیده تأثیر می‌ذاره. حالا فکر کنیم این پدیده یا ابزار “فضای مجازی” هست. بی‌انصافی هست که بگیم فقط فضای مجازی ما رو به قهقرا خواهد برد! پس نقش خودِ انسان چی هست؟!

پی‌نوشت۲) نه که همه روشن فکریم؛ گذشته از همه‌ی چیزهایی که گفته شد، وقتی درباره‌ی آینده صحبت می‌کنیم، چه‌قدر به ذهن‌مون اجازه می‌دیم که از “حال” رها بشه و “آینده” رو با معیارهای خودش بسنجه؟!

پی‌نوشت۳) ابرام بهش بگو شما به سئو و گوگل آنالیتیکز خودت مشغول باش. گزارش‌ها و تحلیل‌ها مربوط به ابزار هستن، با مبحث انسان قاطی‌ش نکن. آینده دورتر از ذهن کوچک ماست!

ایضاح

فجازی

کلمه «فجازی» به جای «فضای مجازی» استفاده می شود. سابقه شکل گیری این واژه به انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۹۶ بر می گردد که محمدباقر قالیباف در مناظره تلویزیونی دچار سبق لسان و خطای زبانی شده و به جای گفتن «فضای مجازی» گفت فجازی.

وبلاگ